MCP Nedir, Ne İşe Yarar?

MCP'nin (Model Context Protocol) ne olduğu, nasıl çalıştığı, ne işe yaradığı, Claude'da bağlayıcılarla nasıl kullanıldığı ve MCP'yi kimin yönettiği.

Miraç Kuru · Yayın 5 Ekim 2026

MCP Nedir, Ne İşe Yarar?
Bu yazıda· 7 bölüm
  1. 1.MCP nedir?
  2. 2.MCP nasıl çalışır?
  3. 3.MCP ne işe yarar?
  4. 4.Claude'da MCP nasıl kullanılır?
  5. 5.MCP'yi kim yönetir?
  6. 6.MCP kullanırken nelere dikkat edilmeli?
  7. 7.Sonraki adım

Kısa cevap

MCP (Model Context Protocol), yapay zekâ uygulamalarını dış uygulamalara ve veri kaynaklarına bağlayan açık bir standarttır. Anthropic, MCP'yi 25 Kasım 2024'te duyurdu ve 9 Aralık 2025'te Linux Foundation altındaki Agentic AI Foundation'a bağışladı. Claude'daki bağlayıcılar MCP ile çalışır. Bir MCP sunucusu, bağlandığı yapay zekâ uygulamasına çalıştırılabilir işlevler, okunabilen veriler ve talimat şablonları sunar.

Duyuru tarihi
25 Kasım 2024
Anthropic.
Etkin ve herkese açık MCP sunucusu
10.000'den fazla
Anthropic'in 9 Aralık 2025 duyurusu.
Bağlı olduğu kurum
Agentic AI Foundation
Linux Foundation altında, 9 Aralık 2025'ten beri.
  1. 1

    Bağlayıcılar bölümünü aç

    Claude'un ayarlarında bağlayıcılar bölümüne git.

  2. 2

    Bağlayıcıyı seç

    Dizinden bir bağlayıcı seç ya da uzak MCP sunucusunu özel bağlayıcı olarak ekle.

  3. 3

    İzinleri onayla

    Bağlamak istediğin uygulamadaki hesabınla oturum aç ve Claude'a vereceğin izinleri onayla.

  4. 4

    Dene

    Bir sohbette Claude'dan bağladığın uygulamadaki bir bilgiyi bulmasını iste.

Yapay zekâ uygulamalarının dosya depolama, takvim ve iş uygulamalarındaki bilgilere ulaşması için bu uygulamalara bağlanması gerekir. MCP, bu bağlantıyı ortak bir yolla kurmak için geliştirilen bir açık standarttır. Claude'daki bağlayıcılar da MCP ile çalışır.

MCP nedir?

MCP (Model Context Protocol), yapay zekâ uygulamalarını dış uygulamalara ve veri kaynaklarına bağlayan açık bir standarttır. Anthropic, MCP'yi 25 Kasım 2024'te duyurdu. Anthropic'in duyurusuna göre MCP, geliştiricilerin veri kaynakları ile yapay zekâ uygulamaları arasında güvenli ve iki yönlü bağlantılar kurmasını sağlar.

Açık standart, herkesin kullanabildiği ve geliştirebildiği ortak bir teknik kural takımıdır. MCP'nin resmî sitesi, MCP'yi yapay zekâ uygulamaları için bir USB-C girişine benzetir. USB-C girişi farklı cihazları tek tip kabloyla bağlar. MCP de yapay zekâ uygulamalarını farklı dış uygulamalara tek tip bir yolla bağlar.

MCP nasıl çalışır?

MCP'de bağlantının bir tarafında yapay zekâ uygulaması, diğer tarafında MCP sunucusu bulunur. Sunucu, Google Drive gibi bir uygulamayı ya da veri kaynağını yapay zekâ uygulamasının kullanımına açar. MCP'nin belgeleri bu yapıyı üç parçayla anlatır.

ParçaGöreviÖrnek
Yapay zekâ uygulamasıKullanıcının kullandığı uygulamadır ve bağlantıları yönetirClaude masaüstü uygulaması
MCP istemcisiYapay zekâ uygulamasının içinde bir sunucuyla birebir bağlantı kurarClaude'un Google Drive bağlayıcısı için çalıştırdığı istemci
MCP sunucusuYapay zekâ uygulamasına araçlar, kaynaklar ve hazır istemler sunarGoogle Drive için yazılmış bir MCP sunucusu

MCP'de araçlar, yapay zekâ uygulamasının sunucu üzerinden çalıştırabildiği işlevlerdir. Kaynaklar okunabilen verilerdir, hazır istemler ise tekrar kullanılabilen talimat şablonlarıdır. Bir MCP sunucusu bağlandığında yapay zekâ uygulaması o sunucunun sunduğu araçları, kaynakları ve hazır istemleri kullanabilir.

Örneğin Google Drive için yazılmış bir MCP sunucusu bağlıysa Claude, kullanıcının izin verdiği belgeleri okuyabilir. Anthropic'in 25 Kasım 2024 tarihli duyurusunda Google Drive, Slack, GitHub, Git ve Postgres için hazır MCP sunucuları yer alır.

MCP ne işe yarar?

MCP sayesinde bir dış uygulamanın geliştiricisi, her yapay zekâ uygulaması için ayrı bağlantı kodu yazmak zorunda kalmaz. Geliştiricinin hazırladığı tek bir MCP sunucusunu, MCP'yi destekleyen her yapay zekâ uygulaması kullanabilir.

Anthropic'in 9 Aralık 2025 tarihli duyurusuna göre o tarihte 10.000'den fazla etkin ve herkese açık MCP sunucusu vardı. Aynı duyuruya göre MCP'nin Python ve TypeScript geliştirme kitleri ayda toplam 97 milyondan fazla kez indiriliyordu. Geliştirme kiti, MCP sunucusu ya da istemcisi yazmak için kullanılan hazır kod paketidir. Yine bu duyuruya göre 9 Aralık 2025'te Claude'un bağlayıcı dizininde MCP ile çalışan 75'ten fazla bağlayıcı vardı.

Claude'da MCP nasıl kullanılır?

Claude'da MCP, bağlayıcılar üzerinden kullanılır. Bağlayıcı, Claude'un bir uygulamaya erişmesini, o uygulamadaki veriyi almasını ve uygulamada işlem yapmasını sağlayan bağlantıdır.

API, bir yazılımın başka bir yazılımın hizmetini kullanmasını sağlayan bağlantı noktasıdır. Anthropic'in yardım sayfalarına göre bağlayıcılar Claude'un web sürümünde, masaüstü ve mobil uygulamalarında, Claude Code'da ve Claude API'de çalışır.

Kullanıcı, dizindeki hazır bağlayıcıların yanında uzak bir MCP sunucusunu özel bağlayıcı olarak da ekleyebilir. Uzak MCP sunucusu, internette çalışan ve bir adresle bağlanılan sunucudur. Özel bağlayıcı ise kullanıcının dizin dışından kendisinin eklediği bağlayıcıdır. Ekim 2026 itibarıyla ücretsiz planda en çok bir özel bağlayıcı eklenebilir.

  1. Claude'un ayarlarında bağlayıcılar bölümünü aç.
  2. Dizinden kullanmak istediğin uygulamanın bağlayıcısını seç ya da uzak MCP sunucusunun adresini özel bağlayıcı olarak ekle.
  3. Bağlamak istediğin uygulamadaki hesabınla oturum aç ve Claude'a vereceğin izinleri onayla.
  4. Bir sohbette Claude'dan bağladığın uygulamadaki bir bilgiyi bulmasını iste.

Claude'un bağlayıcı dizininde n8n, Make ve Zapier bağlayıcıları da yer alır. Bu bağlayıcılarla otomasyon iş akışları Claude'dan çalıştırılabilir. Otomasyon aracı n8n'in nasıl çalıştığı n8n nedir yazısında anlatılır.

MCP'yi kim yönetir?

Anthropic, 9 Aralık 2025'te MCP'yi Linux Foundation altındaki Agentic AI Foundation'a bağışladı. Agentic AI Foundation'ın kurucuları Anthropic, Block ve OpenAI'dır. Google, Microsoft, Amazon Web Services, Cloudflare ve Bloomberg de Agentic AI Foundation'ı destekler.

Anthropic, 9 Aralık 2025 duyurusunda MCP'nin karar alma düzeninin bağıştan sonra değişmeyeceğini belirtti.

MCP kullanırken nelere dikkat edilmeli?

Bir MCP sunucusuna bağlanan yapay zekâ uygulaması, kullanıcının verdiği izinler ölçüsünde veri okuyabilir ve işlem yapabilir. Bu nedenle kullanıcı, bağlanmadan önce sunucuyu kimin hazırladığını ve sunucunun hangi izinleri istediğini kontrol etmelidir.

İstem enjeksiyonu, bir web sayfasına ya da belgeye gizlenen talimatların yapay zekâyı kullanıcının istemediği bir işleme yönlendirmesidir. Anthropic, Claude Cowork'ün güvenli kullanımı için yazdığı yardım sayfasında bu riske dikkat çeker. Hassas hesaplara bağlanan bağlayıcılarda kullanıcı, Claude'un yapacağı işlemleri onaylamadan önce gözden geçirirse bu risk azalır.

Sonraki adım

Günlük işinde kullandığın bir uygulamanın bağlayıcısını Claude'da aç. Claude'dan bu uygulamadaki bir bilgiyi bulmasını iste ve Claude'un hangi izinleri kullandığını kontrol et.

Sık sorulanlar

MCP ücretli mi?

MCP açık bir standarttır ve kullanımı için ayrıca ücret ödenmez. MCP ile bağlanılan uygulama ya da hizmet ise kendi ücretlendirmesine tabidir.

MCP yalnızca Claude'da mı çalışır?

MCP açık bir standarttır ve farklı şirketler bu standardı kendi yapay zekâ uygulamalarında kullanabilir. Anthropic'in 9 Aralık 2025 duyurusuna göre ChatGPT, Cursor, Gemini, Microsoft Copilot ve Visual Studio Code gibi ürünler de o tarihte MCP'yi kullanıyordu.

MCP ile API arasındaki fark ne?

API, bir yazılımın başka bir yazılımın hizmetini kullanmasını sağlayan bağlantı noktasıdır. MCP ise yapay zekâ uygulamalarının farklı dış uygulamalara tek tip bir yolla bağlanmasını sağlayan açık bir standarttır.

Claude'un ücretsiz planında MCP kullanılır mı?

Ekim 2026 itibarıyla ücretsiz planda dizindeki bağlayıcılar kullanılabilir. Ücretsiz planda uzak MCP sunucuları için en çok bir özel bağlayıcı eklenebilir.

Kaynaklar

  1. 1.Anthropic, Introducing the Model Context Protocol (25 Kasım 2024)Erişim: 5 Ekim 2026
  2. 2.Model Context Protocol, What is the Model Context Protocol (MCP)?Erişim: 5 Ekim 2026
  3. 3.Model Context Protocol, Architecture overviewErişim: 5 Ekim 2026
  4. 4.Anthropic, Donating MCP to the Agentic AI Foundation (9 Aralık 2025)Erişim: 5 Ekim 2026
  5. 5.MCP Blog, MCP joins the Agentic AI FoundationErişim: 5 Ekim 2026
  6. 6.Claude Help, Use connectors to extend Claude's capabilitiesErişim: 5 Ekim 2026
  7. 7.Claude Help, Get started with custom connectors using remote MCPErişim: 5 Ekim 2026
  8. 8.Claude Help, Use Claude Cowork safelyErişim: 5 Ekim 2026
  9. 9.Claude, n8n connectorErişim: 5 Ekim 2026
  10. 10.Claude, Make connectorErişim: 5 Ekim 2026
  11. 11.Claude, Zapier connectorErişim: 5 Ekim 2026

İlgili yazılar

Claude ve yapay zekâ kullanımı kategorisine dön